İlimizde yetiştirilen ürün çeşitliliği çok fazladır. Suptropik kuşakta yetiştirilen ürünler dışında hemen her ürün ilimizde de yetişmektedir. Bu nedenle işletmelerde de ürün çeşitliliği fazla olmakta, bu da iş kalemini artırarak işletmelerin işini zorlaştırmaktadır. Bu çeşitlilik bazı işlerin öncelik sıralamasını etkilemekte, yapılan hatalı davranışlar sonucunda işletme verimliliği düşmektedir.

        Üreticilerimizin işlerini daha planlı yapabilmelerine ve işletmelerini daha verimli hale getirmelerine yardımcı olmak bakımından bu bölümde tarımsal faaliyetlerin aylık takvimleri yayınlanacaktır.

OCAK AYINDA YAPILACAK İŞLER

Çayır - Mer'a

— Bu ayda meralara kesinlikle hayvan sokulmamalıdır.

— Havaların iyi olduğu günlerde, bozulan çitler onarılır.

— Çiftlik gübresi ve suni gübrelerle, meranın güçlendirilmesi sağlanır.

— Padoksların bakım ve onarımları ihmal edilmemelidir.

— Açılmış olan su kanalları ile drenaj çukurlarının temizliği kontrol edilir.

Hububat

— Mücadeleyi gerektiren zararlı varsa (Tarla faresi gibi) mücadelesi yapılır.

— Gecikmiş güzlük ekilişler en geç ocağın ilk haftası içerisinde tamamlanmalıdır.

Sanayi Bitkileri

— İlkbahar ekilişleri için toprak işleme alınır.

— Tohumlukların sağlanmasına çalışılır.

Baklagiller

— Bakla ekilecek tarlalarda,  toprak hazırlığı ve ekim yapılır.

— Nohut, mercimek ve fasulye ekimi yapılacak yerlerin sürümü yapılır.

Sebzecilik

— Toprakta kalan ürün artıkları, zararlılara yataklık edeceğinden,  boş zamanlarda bunlar toplanıp yakılarak yok edilir.

— Ocağın ikinci haftasından itibaren, hasadı tamamlanan yazlık sebze yerleri temizlenir. Yeni ekilecek sebzeler için toprak hazırlanır.

— Ocak ayının ikinci haftasından sonra, kışlık sebzelerden ıspanak, karnabahar, turp, kereviz, havuç lahana, marul ve pırasanın hasadına devam edilir.

— Çökerten hastalığına karşı, sebze tohumları ve fidelikler ilaçlanır.

— Soğuktan zarar görmüş sebze fidelerinin yerlerine, yenileri dikilir.

— Örtü altı yetiştiriciliğinde, daha önce ekim ve dikimi yapılan sebzelerin sulama, gübreleme gibi bakım işleri yapılır.

— Örtü altı yetiştiriciliğinde, ısı kontrolüne dikkat edilir.

— Biber, patlıcan için sıcak yastık hazırlanır.

Arıcılık

—Arılar devamlı olarak kovanda olduklarından kovan ağızlarında kapanma varsa temizliği yapılır ve havalandırma kontrol edilir.

—Arılar uyuşuk olduklarından düşüp ölmemesi için kovan ve petekler sarsılmamalıdır.

—Hava sıcaklığı yükselir arılar uçuşa başlarsa kovanlar kontrol edilir, uçuş yapmayan kovanların neden uçuş yapmadıklarına bakılır. İşlek delikleri kapananlar varsa açılır. Bu esnada yiyecek durumlarına üstten bakılır, yeterli sıcaklık yoksa çerçeveler karıştırılmamalıdır. Yiyeceği yetersiz olanlara kek verilir, yeterli yiyecek olsa bile azar azar kek verilerek yiyecek almaları kolaylaştırılır

Büyük Baş Hayvancılık

—Havalar soğuk olduğu için hayvanlar bu aylarda ahırlarda tutulmaktadır. Bu nedenle ahır sıcaklığı 16–18 C arasında tutulmaya çalışılır.

 —Hayvanlarda pneumonie (akciğer rahatsızlığı) enfeksiyonları oluşmaması için ahırlardaki havalandırma bacaları mutlaka açık tutulmalı.

—Hayvanları kaldığı ahırların havası temiz olmalı. Ahırların içindeki hava insanı rahatsız etmeyecek şekilde olmalı.

—Hayvanlar verimlerine göre ayrılarak bakım ve besleme programları ayarlanır.

—Verim ve sağlık kartları aylık olarak ahırdaki cetvellere işlenir.

—Sağlıklı ve yüksek verimli buzağılar elde etmek için inekler suni tohumlama ile tohumlanır.

—Havalar iyi olunca hayvanlar ahır dışına çıkartılarak, ahırların temizlik ve dezenfeksiyonu yapılır. Altlıklar değiştirilir.

—Süt sığırcılığında süt verimlerinin iyi ve sağlıklı olması için memelerin temizliğine dikkat edilir. Sağım öncesinde ve sonrasında meme başları temizlenir.

Kümes Hayvancılığı

—Broler kümeslerinin temizlik ve dezenfeksiyonu yapılır.

—Kış olduğu için ısınma verim açısından etkili olduğundan kümesin ısı yalıtımı açısından kontrolü yapılır. Gerekli yerlerin onarımı yapılır.

—Kümesteki tavukların aşı ve kullanılacak ilaçları varsa bunlar sularına katılır.

—Isıtma soba ve sistemleri kontrol edilir.

—Yabani kuşların ısı ve yeme gelmemesi için pencerelerdeki kuş telleri kontrol edilip eksikler tamir edilir.

—Kümeslerin girişlerindeki dezenfeksiyonlu ayak düzenekleri devamlı tazelenir.

MEYVECİLİK

Meyveler

a) Fidan çukurları açılır. Bahçe toprakları uygun yerlerde derince bellenir ve gübrelenir.

b) Fidanların sökülmeleri, katlanmaları ve dağıtım işleri yapılır. İklimi ılık olan, bölgelerde fidan dikimleri yapılır. Zeytin fidanları dikilir. Elma ve armut tohumları tavalara ekilir.

c) Zeytin ve turunçgillerde budama yapılır. Kalem aşısı hazırlığına başlanır.

d) Bütün meyve bahçelerinde kış ilaçlaması yapılır.

Bağcılık

a) Ilık bölgelerde asma dipleri açılır. Boğaz kökleri temizlenir. Gübreleme yapılabilir. Bazı ılıman bölgelerde derin krizma yapılır.

b) Soğuk hava depolarında muhafaza edilen üzümler piyasaya sevkedilir.

Fındık

—Yarım kalan budama işlerine devam edilir.

—Tahlile dayalı gübreleme işlemlerine devam edilir. Özellikle yanmış hayvan gübresi ile kireç önerilen bahçelerde bu işlem geciktirilmemelidir.

—Geç kalmış toprak işlemesi tamamlanır. Bu aydan sonra derin toprak işlemesi yapılmamalıdır.

—Fidan çukurları açılır ve dikim yapılabilir.

—Fındık kozalakları toplanabilir.

—Yine bu ayda tomurcuklar patlamadan önce Virgül koşnili ile ilaçlı mücadele yapılır.

—Ayrıca, özellikle kumlu topraklarda görülen Dalkıran zararlısı ile kültürel mücadele için de bulaşık ve kurumuş dallar toplanarak yakılabilir. Bu işlem gelecek aylarda da sürdürülür.

Dış Mekân Süs Bitkisi Yetiştiriciliği 

—Havalar uygun olduğunda süs bitkilerinin arazide toprağa veya kaplı üretim ortamlarına dikimleri yapılır. Genç bitkilere herek verilir. Don kalktıktan sonra dikilen fidanlar kontrol edilerek kök çevresindeki toprak sıkıştırılır.

—Ligustrum (Kurt Bağrı ), Cornus (Süs Kızılcığı), Carpinus Betulus (Gürgen) , Acer Compestris (Akçaağaç) gibi ağaç ve ağaçlarda budama yapılır.

—Özellikle yaprağını döken ağaç ve ağaçlardan üretim için odan çeliği alınabilir. Cydonia japonia(Japon Ayvası), Forsithia(Altınçanak), Spirea(Keçi Sakalı) gibi alınan çelikler baharda dikilinceye kadar katlamaya konulur.

—İklim kontrolü mevcut seralarda kalem aşıları (Yarma, Yan Aşı ve Yandan kertikli aşı) yapılabilir.

—Çim alanlarının elenmiş çiftlik gübresi ile gübrelenmesi yapılır.

Çim Tarımı

—Ocak ayı içinde çim alanınız için yapabileceğiniz tek şey dökülen yaprakları temizlemektir. Bu yağışlı ve çoğunlukla soğuk dönemde çimleriniz için yapabileceğiniz pek fazla bir işlem yoktur. Ancak yinede dikkat etmeniz gereken bazı noktalar vardır. Donmuş çimlerin ve alanınızda oluşan göllenmelerin üzerinde yürümeyin. Bunlar alanınıza zarar verir. Ocak ayı alanınızda kullandığınız aletleri, makineleri bakımdan geçirmeniz için ideal bir aydır.

ŞUBAT AYINDA YAPILACAK İŞLER

Çayır - Mer'a

—Bu ayda da meralara kesinlikle hayvan sokulmamalıdır.

—Havaların uygun gittiği günlerde bozulan çitler onarılır.

—Çiftlik gübresi veya suni gübrelerle besin takviyesi yapılır.

—Padoksların bakım ve onarımları ile ocak ayından arta kalan işler sürdürülür.

—Açılmış olan su kanalları ile drenaj çukurları kontrol edilerek temizliği yapılır.

Hububat

—İkinci azotlu gübre(üst gübre) tatbikatına başlanır.

—Yazlık ekilişler yapılır.

—Tarla faresi ile mücadeleye devam edilir.

Sanayi Bitkileri

—Toprak işlemesine devam edilir.

—Uygun hava koşullarında şeker pancarı ekimine başlanır.

Baklagiller

—Nohut, mercimek ve fasulye ekilecek yerlerin toprak işlemesine devam edilir. 

Sebzecilik

—Fasulye ve bezelye ekilecek yerlerin toprak hazırlığı yapılır.

—Karnabahar, lahana ve pırasanın hasadı tamamlanır. Havuç, ıspanak, marul ve turpun hasadına devam edilir.

—Fide elde etmek için, sıcak yastıklar hazırlanır.

—Biber, domates ve patlıcan tohumları sıcak yastıklara ekilir.

—Hava şartları elverişli gittiği takdirde, toprak hazırlığına devam edilir.

—Fidelik toprağı mantari hastalıklara karşı ilaçlanır.

Arıcılık

—Hava koşulları uygun gidip, çiçekler açmış ve arılar çalışmaya başlamışsa, şubatın son haftası kovanlarda ilk kontroller yapılır. Bu kontrollerde; sönen kovanlar varsa, ballı çerçeveleri alınıp, kovan kapatılır. Bu yolla yağmacılığa da meydan verilmemiş olur.

—Aç kovanlar varsa, ballı çerçeve verilir. Ballı çerçeve yoksa kek ile besleme yapılır. Şurupla besleme işlemi, kovanda aç kalma tehlikesi ile karşılaşılmadıkça bu ayda yapılmaz. Çünkü normal arılar erken beslemeye tabi tutulursa, fazlaca yavruya yatar. Bunun sonucu, soğuklarda yavruları üşütme ihtimali artar.

—Şubat ayında, hava sıcaklığı yeterli olursa bazı varroa ilaçları kovana yerleştirilebilir böylece varroaya karşı mücadele yapılır. Çünkü şubatta yavru ve yumurta yoktur veya az miktardadır. Yavrunun az olduğu dönem, varroa ilaçlaması için idealdir. Kullanılacak ilaçları uygulama talimatına uyulmalıdır.

Büyük Baş Hayvancılık

—Ahırların havalandırma bacaları kontrol edilir. Çok soğuk ve rüzgarlı olmayan havalarda hayvanlar dışarı çıkarılır. Ahırlar temizlenerek altlıklar değiştirilir. 

—Ahır sıcaklığı ile dışarıdaki sıcaklık arasında fazla bir fark olmamalıdır.

-Halk arasında yavru atma hastalığı olarak bilinen Brucella Hastalığına karşı 4-8 aylık dişi danalara S- 19 aşısı uygulanır.

—Hayvanların sağlık durumları dikkatlice takip edilmeli, hasta olan hayvanları tedavisine hemen başlanmalıdır.

—Ahırdaki altlıkları temiz ve kuru olmasına özen gösterilmeli. Zira pis ve yaş olan altlıklar hayvanlarda çeşitli ayak ve meme hastalıkların yol açmaktadır.

Kümes Hayvancılığı

—Temizlik ve dezenfeksiyon yapılır.

—Yem silolarının kontrolü yapılır.

—Tavukların aşı ve kullanılacak ilaçları varsa bunlar sularına katılır.

—Kümeslerin giriş dezenfeksiyon düzenekleri kontrol edilerek, yenilenir.

MEYVECİLİK

Meyveler

a)Fidan çukurları açılır, toplu meyvelik kurulacak sahalar sürülür ağaç dipleri kabartılarak gübrelenir.
b)Fidan dikimleri devam eder. Fidan sökümü ve katlaması yapılır.

c)Her türlü meyvelerde (ılık bölgelerde) budama çalışmaları başlar ve devam eder.

d)Çeşitli zararlı ve hastalıklarla kış mücadelesine devam edilir.

Bağcılık

a)Bağ kurulacak yerlerde ve eski tesislerde derin belleme (Krizma) yapılır, gübrelenir.

b)Köklü ve köksüz asma çubuğu dikimi devam eder.

c)Budama yapılmaya başlanır.

Fındık

—Hayvan gübresi ile fosforlu ve potasyumlu gübrelerin analize dayalı uygulamalarına devam edilir.

—Budama artıklarının temizliği yapılır.

—Bu sıralarda, zarar yapmaya başlayan kozalak akarı’ nı ve kışı kozalak içinde geçiren filiz güvesi’ ni yok etmek için kozalakların elle toplanarak yakılması oldukça yararlıdır.

—Farelere karşı mücadeleye başlanır.

—Ay sonuna doğru virgül kabuklu biti kış ilaçlaması yapılabilir.

Dış Mekân Süs Bitkisi Yetiştiriciliği 

—Çim alanlarına organik gübre verilmemişse bu ay mutlaka verilmelidir.

—Ağaçların kar yükü hafifletilmelidir.

—Ay sonuna doğru güllerde budama yapılmalıdır.

—Spirea (Keçi Sakalı ), Syringe ( Leylak ), Ocutzia ( Havlu Püskülü ),Phila Delphus (Fil Bahar) Weigelia ( Vegelya ), Symphoricarpus ( İnci Çalısı ), Lonicera ( Hanımeli), Bignonia ( Acem Borusu),Wistaria (Mor Salkım),Hedera Helix (Kaya Sarmaşığı), gibi sarılıcı bitkilerden odun çeliği alınabilir. Alınan çelikler ilkbaharda dikilinceye kadar nemli ortamda bekletilir.

—Huş, Kızılağaç tohumları ekilebilir.

—Kalem aşıları ile üretimleri yapılan Cupressus (Servi), Picea ( Ladin ), Abies ( Köknar ) gibi ibreli ağaçlar ile yaprak döken ağaç ve ağaçların nadide çeşitlerinde de iklim kontrolü yapılabilen seralarda aşılama işlemleri yapılır.

Çim Tarımı

—Ilıman bölgelerde çim bakım zamanı Şubat ayı içinde başlayabilir. Ortaya çıkan solucanlarla savaşa yine bu ay içinde başlayabiliriz. Ancak Mart ayı gelmeden alanınızda biçim yapmayın. Eğer ekim yapmayı planlıyorsanız, havalar iyi gittiği sürece toprağınızı hazırlamaya başlarsınız. Şubat ayının ikinci yarısında Ege ve Akdeniz bölgesinde ekim yapmaya başlayabilirsiniz.

MART AYINDA YAPILACAK İŞLER

Çayır - Mer'a

— Ocak ve şubat aylarında yapılması gereken faaliyetlere mart ayında da devam edilir. 

Hububat

— İkinci azotlu gübre uygulamasına devam edilir.

— Yazlık ekilişlere devam edilir.

— Yabancı ot ilaçlamasına başlanır.

— Tarla faresi mücadelesine devam edilir.

Sanayi Bitkileri

—Toprak işleme ve ekim hazırlıkları tamamlanır.

—Toprak sıcaklığı 8–10 ⁰C yi bulduğunda ayçiçeği ekimine geçilir.

—Şubat ayında başlayan şeker pancarı ekimi bu ay tamamlanır.

Baklagiller

—Baklaların çapası yapılır.

—Nohut, mercimek ve fasulye tarlalarının ikinci sürümü yapılır.

—Nohut ve mercimek ekimine başlanır.

Sebzecilik

—Patateste tarla hazırlıkları tamamlanır. Ekim ve gübreleme yapılır.

—Patatesten başka, diğer tarla sebzeciliğinde de toprak hazırlığı yapılır. Son toprak işlemesiyle gübreleme işlemi de bitirilir.

—Fasulye ekilecek yerlerde, tohum yatağı hazırlıkları yapılır. Martın ikinci haftasında gübre atılır. Ayın ikinci yarısında ekime başlanır.

—Fideliklerde hastalıklara karşı mücadele yapılır.

—Tohum ekimi, şaşırtma ve fide dikimine devam edilir. Ilık yastıklar hazırlanır. Bezelye, fasulye, kavun ve karpuz ekimi yapılır.

—Tohuma bırakılan kışlık sebzelerin bakım işlerine devam edilir.

—Çökerten hastalığına karşı tohum, fide ve toprak ilaçlamasına bu ay da devam edilir.

—Üreticiler satın alacakları tohum ve fidelerin hastalıksız, canlı görünüşlü olmasına dikkat etmelidir. Bu konudaki ihtiyaçlarını tarım kuruluşlarıyla, çevrede tanınmış ruhsatlı üreticilerden sağlayabilirler.

Arıcılık

—Arılarda esaslı muayene ve bakım işlemlerine mart ayında başlanır. Mart ayında arılar yavru ve yumurtaya başlarlar. Bu nedenle, kovanların açılması ve muayenesi havanın güneşli, rüzgarsız ve sıcaklığın 15 derecenin üzerinde olduğu 12.00-14.00 saatleri arasında yapılmalıdır. Yavruları üşütmemek için, kovanları fazlaca açık tutmaktan kaçınılmalıdır. Ayrıca, elini çabuk tutarak, kovanları hemen kapatmalıdır.

—Kovanların işçi arı mevcudu kontrol edilir.

—Kovanların anaları olup olmadığı kontrol edilir.

—Öksüz kovanlar analı zayıf kovanlarla birleştirilir.

—Kovanlardaki fazla boş petekler çıkartılır.

—Yavru ve yumurta için teşvik yemlemesi yapılır. Mart ayında da kek tercih edilmelidir. Şurup kovan içi rutubeti artırır. Rutubet ise hastalık yapar.

—Elimizde varsa, ihtiyaçlı kovanlara ballı çerçeve takviyesi yapılır.

—Rutubetten dip tahtası ıslanan kovanlar varsa, ya dip tahtası ya da kovan değiştirilir veya sıcak bir günde, yanan bir ateşte dip tahtası kurutulur.

Büyük Baş Hayvancılık

—Sığırlarda verim kaybına neden olan ŞAP HASTALIĞI ile mücadele için köye gelen Tarım İl Müdürlüğü ekiplerince hayvanlar mutlaka aşılattırılmalıdır.

—Suni tohumlamaya devam edilir.

—Ahırdaki bütün hayvanlara nokra için paraziter ilaçlar uygulanır.

—Doğumuna iki ayı kalan inekler kuruya çıkarılır, kuru dönem mastitis tedavisi uygulanır. Hasta olan gebe hayvanlar varsa, tedavisine başlanır.

—Hayvanların yeşil yem ihtiyaçları silaj yemler ve hayvan pancarı ile karşılanır.

—Doğmuş olan buzağılar küpelenerek kayıt işlemleri yaptırılır. Doğan buzağıların göbek kordonları temiz bir makasla kesilerek bolca tentürdiyot dökülür. Boynuzları köreltilir.

—Ahırdaki bütün hayvanların verimleri ve sağlık kartları işlenir.

—İki yaşına gelmiş olan dişiler fazla beslenmemeli. Fazla beslenmeyle yumurtalıklar fazla yağlanacağından üreme kabiliyetleri azalır.

Kümes Hayvancılığı

—Temizlik ve dezenfeksiyon yapılır.

—Kümeslerin havalandırma ve ısıtma düzenekleri kontrol edilir, gerekli bakımları yapılır.

—Su tanklarının bakımı ve temizliği yapılır.

—Kümeslerin girişlerindeki dezenfeksiyonlu ayak düzenekleri devamlı tazelenir.

MEYVECİLİK

Meyveler

a) Toplu meyvecilik kurulacak sahalar ile eski tesisler sürülür ve gübrelenir.

b) Fidan dikimine birçok bölgelerde devam edilir

c) Meyvelerde budama ile birlikte aşılama işleri de devam eder. Ilık bölgelerde sert çekirdekli meyveler çiçek açabileceğinden donlara karşı dikkatli olunmalıdır. Yeni kurulan meyve bahçelerine can suyu verilmelidir.

d) Çeşitli zararlı ve hastalıklara karşı mücadeleye devam edilmelidir. Özellikle armut göz kurdu, püseron ve zeytin güvesine karşı önlem alınmalıdır.

e) Turunçgillerin hasadına ve ambalajlanarak piyasaya arz edilmesine devam edilir.

Bağcılık

a) Bağ kurulacak yerlerde ve eski tesislerde toprak işlemesi ve gübrelemeye devam edilir.

b) Köklü ve köksüz bağ çubuğu dikimine devam edilir.

c) Don tehlikesi olmayan yerlerde bu ay içinde bağ budamasına son verilir. Tehlikesi olan yerlerde donların geçmesi beklenmelidir. Nispeten mutedil iklimli yerlerde ve ılıman bölgelerde aşılama işlemlerine de başlanır.

d) Hastalık ve zararlılarla mücadele edilmeli, soğuk bölgelerde omcalar gözler patlamadan bordo bulamacı ile yıkanmalıdır.

Fındık

— Özellikle azotlu gübrelerin analiz raporunda tavsiye edilen miktarının yarısı bu ay içinde verilir.

—Bu ayda ilkbahar geç donlarından erken yeşillenen bahçelerde zararlanmalara karşı önlemler alınmalıdır.

—Budama ve dip sürgünü temizliğine devam edilerek bu arada kıştan zarar görmüş sürgün ve dallar ayıklanır.

—Fare mücadelesine devam edilir.

—Fındık Yaprak Deleni ile ilaçlı mücadele yine bu ayın başlarından itibaren, larvalar galeri açmadan önce yapılır.

— Virgül kabuklu biti kış ilaçlaması yapılır.

Dış Mekân Süs Bitkisi Yetiştiriciliği 

—Güllerde budamaya devam edilir. Budanan gülleri ahır gübresi ve kompoze gübre verilir.

—Yazlık mevsimlik çiçekler ile ağaç ve ağaççıkların tohumları ekilir.

—Bu ayda yaprak döken çıplak köklü ağaç ve ağaççıkların dikimi sona erer.

—Ağaç ve ağaççıkların tomurcukları kontrol edilerek sert hava koşullarından zarar görmüşlerse tekrar budanır.

—Sarılıcı Yasemin (Jasmincem) , Kartopu ( Viburnum Opulus ), Abelya ( Abelia), Kelebek Çalısı (Buddlein ), Ağaç Hatmi ( Hibiscus ) vb. lerde budama uygulanır ve gübreleme yapılır.

—Yabani otlar temizlenir.

—Kalem aşıları ve sürgün göz aşısı yapılacak aşı kalemleri gözler uyanmadan önce alınarak nemli ortamda soğuk hava depolarında saklanmalıdır.

—Bu ay sonlarına doğru Ocak-Şubat aylarında alınan odun çelikleri köklendirme ortamlarına dikilirler.

—Gübreleme yapılır.

—Budamalar tamamlanmalıdır.

—Kalan aşılarına devam edilir.

Çim Tarımı

—Çim alanlarda çalışma programı aslında Mart ayında başlar. Çimlerin büyümeye başladığı, hava ve toprak durumlarının iyi olduğu bu dönemde, dökülmüş yaprakları ve alanınızdaki çöpleri temizlemek için tırmıklama yapın. Burada dikkat edilmesi gereken nokta tırmıklarken çimlere zarar vermemektir. Kış ayları boyunca ayaza maruz kalmış çimleri silindirlemek iyi bir yoldur. Bu ay içinde yapacağınız ilk biçimde çiminizin üst kısmından alın. Bu dönemde yapılacak alçak biçim alanda sararmalara neden olabilir. Biçim için alanların kuru olduğu bir günü seçin. Bu ay için ayda iki biçim yeterli olacaktır. Mart ayı içinde yapılacak tek iş biçim değildir. Alanın hastalıklı olup olmadığını da bu ay içinde gözleyebiliriz. Eğer gerekli ise ilaçlama yaparız.

NİSAN AYINDA YAPILACAK İŞLER

Çayır - Mer'a

— Yağışın fazla olmadığı, merada da nem oranının düşük olduğu günlerde, merayı tahrip etmeyecek şekilde 15 Nisandan sonra hayvan sokulur.

— Mera üzerinde yoğun olmayan doğal bitki örtüsünün mütecanisliğini sağlamak için, gübre takviyesi ile beraber, buğdaygil ve baklagil karışımları ekilir.

— Merada bulunan sıvatların onarımı, temizliği ve ilaçlaması yapılır.

Hububat

— Yabancı ot ilaçlaması yapılır. 

Sanayi Bitkileri

—Ayçiçeği ekimine devam edilir.

—Pancarların çapalanması ve tekleme işlerine başlanır.

—Mısır ekimine başlanır.

—Analiz raporuna göre gübreleme yapılır.

Baklagiller

— Yeşil bakla hasadı yapılır.

— Nohut, mercimek ekimine devam edilir. Fasulye ekimi başlar.

Sebzecilik

— Tohum ekimi yapılacak tarlaların son sürümü yapılır ve diskaro çekilir. Tavın korunması için tapan ve sürgü çekilir.

— Diskaro çekilmeden önce, gübreleme yapılır ve dikimle ilgili hazırlıklar tamamlanır.
— Fideliklerde günlük sulama, zayıf gidiyorsa gübreleme ve kapak kapatma işlemleri yapılarak, yabancı otlar ayıklanır.

— Maviküf ve kök çürüklüğüne karşı ilaçlı mücadele yapılır. (Dithane M–45, Antracol, Kemoazin veya Deresol gibi ilaçlardan biri ile ilaçlama yapılmalıdır. İlaçlama yağışlı havalarda tekrarlanmamalıdır).
— Geç turfanda patatesin ekim ve gübreleme işlemi yapılır.

— Ilık yastıklara şaşırtılmış bulunan biber, domates ve patlıcan fideleri 15 Nisandan sonra, tarladaki yerlerine dikilmeye başlanır.

— Çileklerin ilkbahar çapası yapılır.

— Bamya, fasulye, hıyar, kabak, karnabahar, lahana ve soğan tohumlarının ekimine devam edilir.
— Kavun, karpuz tohumları hazırlanan yerlere ekilir.

— Enginarların dipleri açılarak bellenir, fazla sürgünleri ayıklanır.

— Fidelerin dikiminden 1–2 hafta sonra, birinci çapa yapılır.

— Dikimden önce ve sonra, tel kurtları görülürse, mücadelesi yapılır.

— Hava şartlarına göre, sulama imkânı olanlar, bu ayda sulama yapmalıdır.

— Yabancı otlar temizlenir. Fazla ot çıkmayan yerlerde, istendiğinde ikinci çapa sırasında, dip doldurma yapılabilir.

— Patateste birinci çapa ile boğaz doldurması yapılır.

— Patates tarlalarında, tırpan kurdu saptanan yerlerde Korsülfon 35 ec, tel kurdu bulunan yerlerde Korban 25 W, yaprak biti olan yerlerde Hekthion, patates mildiyösü olan yerlerde ise Trimangol ilaçlarından tariflerine uygun şekilde kullanılır. Bu uygulama nisan sonu ile mayısın ilk haftasında yapılır.

Arıcılık

—Bu ayda Martta başlanan işlere genellikle devam edilir.

—Yemlemeye devam edilir.15 günde bir kovanlar açılarak, arıların gelişmeleri kontrol edilir.

—Gerek duyulan kovanlara kabartılmış petekler azar azar verilir.

—Her hafta arıların çalıştığı saatlerde kovanlar dıştan kontrol edilerek, kuşkulanılan kovanlar açılarak denetlenir.

—Nisan sonlarında, kuvvetli kovanlar oğula hazırlanabilir. Oğul verebilecek 10 çerçevesi tam dolu kovanlar, ya bölünür veya ballık ilavesi verilir. Arıcı arzusuna göre hareket ederek, isterse tabii oğula da bırakabilir.

—Zayıf kovanlar yavru ve yumurtalı çerçevelerle takviye edilir.

—Çok zayıf kovanlara yavrulu çerçeve takviyesi üzerindeki işçi arılarla birlikte verilir. Bu defa, birleştirme çerçevesi kullanılarak, birleştirme işlemi yapılır. Bu işlemde, verilen çerçeve üzerinde ana arının bulunmaması gerekir.

Büyük Baş Hayvancılık

—Şap aşılaması Tarım İl Müdürlüğünce devam ettiğinden aşılamalar yaptırılmalıdır.

—Bu arada yeni doğan buzağılar küpelenerek kayıt altına alınmaları sağlanmalıdır.

—Bu dönemde iklim ve hava şartları uygun olduğundan dolayı hayvanlar meradan faydalanabilir.

—Meme hastalıkları dikkatlice takip edilmelidir. Hayvanların süt verimleri takip edilmeli ve kayıtları titizlikle tutulmalıdır. Süt verimlerinde % 10 azalmalar görüldüğünde sağım ve beslenme hataları ve hastalık olup olmadığı araştırılmalıdır.

—Nokra için paraziter mücadele sürdürülür.

—Çevrede salgın hastalık olup olmadığı kontrol ve takip edilmeli, gerekli önlemler alınmalıdır.

Kümes Hayvancılığı

—Havaların ısınmaya başlamasıyla kümesin havalandırma ve ısıtma sistemleri yeni mevsime göre ayarlanır.

—Temizlik ve dezenfeksiyon yapılır.

—Kullanılacak aşı ve ilaçlar varsa sularına katılır.

—Kümeslerin girişlerindeki dezenfeksiyonlu ayak düzenekleri devamlı tazelenir.

MEYVECİLİK

Meyveler

a) Meyve bahçelerinde toprak işlenmesi devam eder ve işleme ile birlikte gübre uygulaması da yapılır.
b) Her türlü bakım yanında çapalama devam eder. Kalem aşısı ilimizin yüksek kesimlerinde devam eder. Genel olarak bu ay sonunda budama işi tamamlanır.

d) Bahçelerde görülen ve görülebilecek hastalıklarla zararlılara karşı mücadele yapılır. Ancak çiçek devresinde mücadele durdurulur.

Bağcılık

a) Bağlarda İlkbahar krizması yapılır. Asmaların boğazları açılır. Gerekli gübreleme işleri yapılır.

b) Omcalar hereklere alınır. Bazı bölgelerde aşılama devam eder.

c) Hastalık ve zararlılara karşı ilaçlama önemle yürütür.

Fındık

Filiz budaması ve temizlik işleri yapılır.

Azotlu gübreleme gecikmiş ise bu ayın ilk günlerinde yapılır. (Geciktirilmemelidir).

Fındık Gal Sineği ilaçlaması yapılır.

Fındık kokarcasına karşı ilaçlama yapılır.

Fındık Kozalak Akarı* ile ilaçlı mücadele  yapılır.

Fındık Filiz Güvesi ile de ilaçlı mücadele yapılır.

Fındık Kurdu çıkış kontrolleri yapılır.

Mayıs Böceği erginleri çoğaldığında ergine karşı ilaçlama yapılır.

*Ocak başına ortalama 30 kozalak var ise yeni sürgünlerin %80 i dipten itibaren 3. yaprak geriye devriliği durumda derhal ilaçlanmaya başlanmalıdır. Böylece Fındık Filiz Güvesi ile de ilaçlı mücadele edilmiş olu. Çünkü fındık filiz güveleri de kışı kozalakların içinde geçirirler ve ilkbaharda yeni gelişen tomurcuklarla sürgünlerde galeri açarak kurumalarına neden olurlar. İlaçlama 15 gün sonra tekrarlanırsa daha iyi sonuç alınır. İlaç atılan bahçelere 30 gün süre ile hayvan sokulmamalıdır.

Dış Mekân Süs Bitkisi Yetiştiriciliği 

—Çıplak köklü ağaç ve ağaççıkların dikimi sona erer.

—Mart ayında çelik alınmaya başlayan süs bitkilerinden çelik almaya devam edilir.

—Mart-Nisan-Mayıs ayları özellikle ibrelilerin gübrelenmesi için uygundur. Ağaççık gurubundan yeşil bitkiler büyümelerini hızlandırmak için budanır, erken çiçeklenen altın çanak, Japon ayvası vb çiçekleri biter bitmez budanır.

—Sera içi sıcaklıklarının iyi takip edilerek gerektiğinde gölgeleme yapılmalı, havalandırmaya önem verilmedir.

—Sıcaklığın artması ile hastalık ve zararlıların faaliyeti başlayacaktır. Sera içi ve fidanlık alanlarında gerekli zirai mücadele yapılmalıdır.

—Durgun dönemde alınan aşı kalemleri ile dış ortamda uyanmış süs bitkilerinde aşılamaya devam edilir.

—Kış soğuklarından zarar görebilecek olan süs bitkilerinin tohumları bu ayda ekilir.

Çim Tarımı

Gübreleme, zararlı mücadelesi, çimlerinizin ve zararlıların hızla büyüdüğü Nisan ayı sonuna doğru başlar. Toprak sıcaklığının arttığı Nisan ayının ikinci döneminde, çimlerinize amonyum nitrat uygulamanız faydalıdır. Bu ay içinde çimlerinizin fazla uzamasını engelleyecek sıklıkla biçim yaparsınız. Yinede ev bahçelerinde çimlerin boyutunu 2,5 cm’den aşağıya indirmeyin. Nisan ayı, kıştan zarar görmüş bölgeler için ara ekim yapılmasının uygun olduğu bir aydır. Karasal iklimin hüküm sürdüğü bu ay içinde ekim yapılabilir

MAYIS AYINDA YAPILACAK İŞLER

Sanayi Bitkileri

— Ayçiçeklerinde çapalama ve tekleme işleri yapılır.

— Pancarlarda ikinci çapa başlar ve bitirilir.

— Mısırların çapa ve teklemesi yapılır.

— Gecikmiş yazlık ekimleri yapılır.

Hububat

— Geç yapılan ekilişlerde, yabancı ot mücadelesi yapılır. 

Çayır - Mer'a

— Yağışın az, nem oranının düşük olduğu günlerde, merayı bozmayacak şekilde hayvan sokulabilir.
— Mera üzerindeki yoğun olmayan doğal bitki örtüsünün mütecanisliğini sağlamak için, buğdaygil ve baklagil kombinasyonları, gübre takviyesi ile beraber ekilebilir.

— Merada bulunan suvatların onarımı, temizliği ve ilaçlaması yapılır.

— Belirli hayvan sayısı ile münavebeli otlatma yapmak suretiyle, meradan yararlanılabilir.

— Mera üzerinde bulunan diken, kofra ve sütleğen gibi yabancı otlarla mekanik veya kimyasal mücadele yapılır.

Baklagiller

— Yeşil bakla hasadı yapılır.

— Nohut ve mercimek tarlalarında ot alma işleri yapılır.

— Fasulyelerin ilk çapası yapılır.

Sebzecilik

— Açığa tohum ekimi, bakımı ve sulaması yapılır.

— Fideler tarladaki yerlerine dikilir ve can suyu verilir.

— Geçen ay dikilen fidelerin ot alma, çapalama, sulama ve gübreleme gibi bakım hizmetleri sürdürülür.
— Yaprak bitlerine karşı Gusathion, Komithion 50, Malathion gibi ilaçlarla tariflerine göre mücadele yapılır.

— Septoria hastalığına karşı Afugan, Deresol ve Kemizon gibi ilaçlarla mücadele işlemi yapılır.

Arıcılık

— Nisan ayında yapılan bölmelerin durumları izlenir.

— Fazlalık analar ile öksüz kovanlar analandırılır veya bazı analar ile yeniden bölme yapılır.
— Mayıs ayında hava koşullarına, doğal bitki örtüsüne ve kovanların yiyecek durumlarına göre, yemleme sürdürülür.

— Doğal oğul arzu edilmiyorsa, ana arı memeleri kesilerek yok edilir.

— Oğulların bakımına özen gösterilerek, genç çiftleşmiş analar yumurtlamaya kadar izlenmelidir.
— Gerek duyulan kovanlara, çerçeve durumlarına göre ballık ilave edilir.

— Uçma delikleri iyice genişletilir (Havalar serin gidiyorsa, uçma deliği normal bırakılır.)

— Seyyar arıcılık yapacak arılar, kovanları taşıyacakları yerleri belirleyerek bölge hakkında bilgi sahibi olmalıdırlar.

Büyük Baş Hayvancılık

— Tohumlamaya devam edilir. Doğuran inekler doğumlarından iki ay sonra, boğaya verilir.

— Erkek danalar ve sürüye katılması istenmeyen dişi dana ve düvelerin vücut ağırlıkları en az 400–450 kg. olduğunda, kasaba sevk edilir. Kilo almayanların besisine çalışılır.

— Ahır yemlemesinden tamamen mera hayvancılığına geçilir. Meraya, çiğ ve kırağı kalktıktan sonra çıkılmalı, sakin ve rahat bir otlatma sağlanmalı; parazit yumurtaları genellikle rutubetli çayır ve mera kısımlarında bulunduğundan, böyle yerlerde hayvan otlatılmamalıdır.

— Hayvanlar iç parazitlere karşı ilaçlanır. Gübrelikte biriken gübre uzak bir yere götürülür veya satılır.
— Aylık verim ve sağlık kontrolleri yapılır; kartlara işlenir.

Kümes Hayvancılığı

—Temizlik ve dezenfeksiyon yapılır.

—Kullanılacak aşı ve ilaçlar varsa kullanılır.

—Kümesin havalandırılması sağlanır.

—Kümeslerin girişlerindeki dezenfeksiyonlu ayak düzenekleri devamlı tazelenir.

MEYVECİLİK

Meyveler

a) Bahçelerde ve fidanlıklarda toprak işlemesi çapa ve sürüm şeklinde devam eder. Toprak işlemesiyle birlikte gerekli gübreler verilir.

b) Bazı soğuk bölgelerde fidan dikimi ay sonuna kadar devam eder. c) Bahçe ve fidanlıkta her türlü bakım, taçlandırma, budama, uç alma, çap ve sulama işleri yapılır. Aşılama genel olarak kalem aşısı şeklinde devam eder. Bazı bölgelerde sürgün göz aşısına başlanır. Geçen mevsimde yapılarak tutmayan aşılar yenilenir. Sıcak bölgelerde ağaçlara kireç badanası yapılır.
d) Görülebilecek her türlü hastalık ve zararlılara karşı mücadele edilir.

e) Can erik, kiraz, vişne, yenidünya, kayısı, badem hasadına başlanır.

Bağcılık

a) Bazı serin bölgelerde bağlarda toprak işlemesi ve gübreleme uygulaması yapılır.

b) Asma çubukları dikimi devam eder.

c) Serince bölgelerde budama, boğaz açma, aşılama devam eder. Ilık bölgelerde uç alma ve hereklere bağlama işleri yürütülür.

d) Mildiyö ve külllemeye karşı mücadele yapılır. Diğer zararlılarla da savaşılır.

Fındık

— Fındık kozalak akarına karşı ikinci ilaçlama yapılır.

— Fındık Kurdu çıkışı varsa ilaçlama yapılır.

— Kök ve dip sürgünlerinin ikinci temizliği yapılır

— Tahlile dayalı olarak tavsiye edilen azotlu gübrenin diğer yarısı bu ay sonlarında verilir.

— Filiz budaması yapılabilir.

— Bu ay sonlarında, topraktan uygulanamamış gübreleme eksiklikleri ilaçlı mücadelelerle birlikte yaprak gübrelemesi şeklinde verilir.

Dış Mekân Süs Bitkisi Yetiştiriciliği 

—Seralarda sıcaklık ve nem kontrolleri sıklaştırılmalıdır.

—Hastalık ve zararlılarla mücadele edilmelidir.

—Aşı ve çeliklerin bakımlarına devam edilir. Tohum parselleri kontrol edilir.

—Gölge ortam isteyen bitkiler ile yeni dikilen bitkiler gölgeleme alanlarına alınır.

—Sürgün göz aşıları yapılır.

—Köklenmiş çiçeklerin saksılara dikimleri yapılır.

—Yabancı ot kontrolleri yapılır.

—Bitkilerin su ihtiyaçlarına dikkat edilir.

—Picea (Ladin) ve Abies (Göknar ) vb ibreli ağaçlarda budamalar yapılır.

—Bitki ihtiyaçlarına göre hazırlanan bitki besleme programlarının uygulamasına devam edilir.

Çim Tarımı

—Haziran ayı içinde kuru ve sıcak bir hava dalgasıyla karşılaşırsınız. biçim boyunuzu daha uzun tutun. Haziran ayıyla birlikte yaz gübrelemesi zamanı başlar. Eğer çimlerinizde renk değişiklikleri ortaya çıkmışsa Amonyum nitrat kullanabilirsiniz. Bazı zararlılar Mayıs ayı içerisinde yaptığınız mücadeleden kurtulmuş olabilir. Haziran ayı bunlarla savaşmak için uygun bir dönemdir.

HAZİRAN AYINDA YAPILACAK İŞLER

Sanayi Bitkileri

— Pancarlar sulanır.

— Mısırlarda ikinci azotlu gübre uygulaması yapılır.

Hububat

— Hububatta zararlıların kontrolleri yapılır ve mücadelesine başlanır.

— Arpa hasadına başlanır.

Çayır - Mer'a

— Tekniğin elverdiği ölçüde, münavebeli otlatmaya devam edilir.

— Taban arazilerde su yetersizliği gözlendiğinde, salma ve yağmurlama sulama yapılmalıdır.

Baklagiller

— Hasadı yapılan bakla tarlaları temizlenir ve sürülür.

— Mercimek hasadına başlanır.

— Fasulyenin ikinci çapası yapılır.

Sebzecilik

— Boğaz doldurma ve sulama işlemleri aksatılmadan yürütülür.

— Çok zarar meydana getiren, son zamanlarda çok yaygın bir şekilde görünen ve çok tehlikeli olan patates böceğine karşı, ayın ilk haftasından başlayarak, Gusathion, Malathion, Metil Kotniyon 25 W gibi ilaçlarla mücadele yapılmalıdır.

— Havalar diğer aylara göre oldukça ısındığından, bamya, biber, domates, fasulye, kavun, karpuz, patlıcan ve soğan gibi sebzelerin sulaması aksatılmamalıdır.

— Çapalama ve yabani ot mücadelesine devam edilir.

— Kışlık sebzelerden karnabahar, lahana, pırasa ve diğerlerinin fideleri bahçedeki esas yerlerine dikilir.

— Salatalık, kabak, kavun ve karpuzda görülen antraknoza karşı bakırlı ilaçlar kullanılmak suretiyle ilaçlama yapılmalıdır.

— Bakla, bamya ve fasulyede görülen pirecik zararlısına karşı mücadele yapılır.

— Diğer hastalık ve zararlılarla mücadele, hastalık ve zararlının çıkış durumuna göre yapılmalıdır.
— Enginarların diplerindeki sürgünler, ürün alındıktan sonra ayrılır.

— Domates, hıyar ve kabakların tepeleri budanır.

— Bezelye ve fasulyelerin sırık çeşitleri için herek dikilir.

Arıcılık

— Oğulların bakım ve kontrolüne devam edilir. Taşınan kovanlar muayene edilir.

— Ballık ve çerçeve ilavesi yapılır. Oğula yatan kovanlar kontrol edilir.

— Nektarin geliş durumu kontrol edilir.

— Sıralanan petekler hasat edilir. Süzülüp tekrar kovana verilir.

— Bölgedeki doğal bitki örtüsünün durumuna göre, gerek duyulursa, yeni bölgelere (örneğin, ayçiçeğine )kovanlar taşınır.

Büyük Baş Hayvancılık

— Doğum sonrası sağım ve çiftleştirme işleri sürdürülür.

— Parazit durumuna göre, dikkatli olarak iç paraziter ilaçlama yapılır. Günlük tımar işleri aksatılmadan yürütülür.

— 4–8 aylık dişi danalara S–9 aşısı uygulanır.

— Doğan buzağıların boynuz köreltmesi ve kulak numaralama işlemleri yapılır.

— Mera gıda ihtiyacını karşılayabilecek durumda olduğundan, mera otlatılmasına geçilir. Yalnız, 10 kg’dan fazla süt veren sığırlara kesif yem ve nitelikleri bozulmamış kaba yem ile takviye yapılır. Ocak ayında doğan buzağılar erkek ve dişi ayrı ayrı sürüler halinde meralandırılır. Ot ve yem yemeğe alışan buzağılara verilen süt azaltılır ve su verilmeye başlanır.

— Ahırlar temizlenerek badana ve dezenfeksiyonları yapılır.

Kümes Hayvancılığı

—Havaların ısınması sebebiyle kümeslerin havalandırılması daha önemli olmaya başlar.

—Suların ve yemlerin depolandığı yem ve su depoları kontrol edilir.

—Temizlik ve dezenfeksiyon yapılır.

—Kümeslerin girişlerindeki dezenfeksiyonlu ayak düzenekleri devamlı tazelenir.

MEYVECİLİK

Meyveler

a) Bazı bölgelerde bahçelerde ve fidanlıklarda toprak işlemesi sürüm ve belleme devam eder.
b) Dikim işleri bitmiştir.

c) Ilık bölgelerde sürgün göz aşısı başlar. Budama bitmiştir. Ancak bazı bölgelerde mücadele amacıyla kanserli dallar kesilir. Uç alma devam eder. Sulama, çapa ve her türlü bakım sıkı bir şekilde ay boyunca yürütülür. Meyvelerde seyreltme yapılır.

d) Meyve ağaçlarında görülecek her türlü hastalıklara karşı mücadele yapılır.
e) Ilık bölgelerde her türlü meyve hasadı başlar ambalajlanarak piyasaya sevk edilir. Bazı meyvelerde kurutularak değerlendirilir.

Bağcılık

a) Bazı bölgelerde toprak işlemesi ve gübreleme devam eder.

b) Bağlarda sulama, uç alma, boğaz açma, çapalama, hereklere bağlama ve diğer bakım işleri devam eder.

c) Her türlü hastalık ve zararlılarla mücadele yapılır. Ay sonuna doğru turfanda üzümler hasat edilmeye başlanır. Piyasaya arz edilir.

Fındık

Mayıs ayında kullanılması gereken ama kullanılamayan azotlu gübrenin ikinci yarısı ayın ilk haftasında kullanılabilir.

Fındık İç Kurdu çıkışı devam ediyorsa ilaçlı mücadelesi yapılır.

Dalkıran zararlısına karşı ilaçlı mücadele yapılır.

Amerikan Beyaz Kelebeği çıkışı takip edilerek ilk ağlar elle toplanarak mihaniki mücadelesi yapılır. Baş edilemeyecek kadar çoğalırsa ilaçlı mücadelesi yapılır.

Ay sonlarına doğru Fındık Kahverengi Koşnili varsa 1.dönem larvasına karşı ilaçlaması yapılır.

Eğrelti, ısırgan otu, böğürtlen gibi istenmeyen bitkiler için yabancı ot ilaçlaması yapılır.

Dış Mekân Süs Bitkisi Yetiştiriciliği 

—Seralarda tam anlamı ile havalandırma yapılır. Mayıs ayında alınan köklü çelikler saksılara dikimleri yapılarak gölgeliklere alınırlar.

—Aşılı bitkiler sera dışında yarı gölge bir ortama alınarak bakımlarına devam edilir.

—Sulama çapalama otlama ve zirai mücadele gibi bakım işlemlerine devam edilir.

—Leylak vb gibi ağaççıkların geçmiş çiçekleri temizlenir.

—Çit amaçlı yetiştirilen bitkilerde Ligustrum vb budamalara devam edilir.

Çim Tarımı

—Temmuz ayı içinde düzenli olarak biçime, sulamaya ve tırmıklamaya başlayın. Ev bahçeleri için Temmuz ayının en büyük problemi ailenin tatile gitmesidir. Evinizden uzak kaldığınızda bahçenizle ilgilenecek ve biçim yapabilecek bir yardımcı bulmaya çalışmalısınız. Eğer Haziran ayı içerisinde gübreleme yapmamışsanız ve yeterli suyunuz var ise Azot uygulaması yapabilirsiniz.

TEMMUZ AYINDA YAPILACAK İŞLER

Sanayi Bitkileri

— Pancar sulaması yapılır.

Hububat

— Zararlılarla mücadeleye devam edilir.

— Hasat işleri başlar.

— Anız bozumu yapılır.

Çayır - Mer'a

— Otların biçimi yapıldıktan sonra, suni tesislerin sulanması sağlanır.

— Biçilen otların kurutulması sırasında, yaprak kalitesinin bozulmaması için sık sık aktarma yapılır veya özel sehpalarda kurutulması sağlanır (Kurutulan otlar gölgede, rutubetsiz yerlerde muhafaza edilmelidir.)

— Suni tesislerde hayvanların otlatılmamasına özen gösterilmelidir.

— Hayvanların otlama sahaları olarak tabii meralardan,aşırı olmamak koşuluyla,yararlanmaları sağlanır.

— Hava koşulları çok kurak olduğundan, sulama olanağı varsa yağmurlama veya salma sulama yapılır.

— Aşırı sıcaklıklar nedeni ile meranın uygun yerlerinde suni gölgelikler yapılır.

Baklagiller

— Mercimek hasadı yapılır.

— Nohut hasadı başlar.

— Fasulyelerde sulama yapılır.

Sebzecilik

— Son turfanda domates fideleri şaşırtılır.

— Kabak, kavun ve karpuzlarda telli böcek; biber ve domateslerde yeşilkurt; domateslerde mildiyö mücadelesine devam edilir.

— Yazlık sebzelerin hasadına devam edilir. Bu arada yeşil aksamın canlılığını koruyabilmesi için sulama yapılır ve sulama öncesi az miktarda azotlu gübre verilir.

— Lahana ve karnabahar sebzelerinin ekimi yapılır. Ekimin erken yapıldığı yerlerde ise şaşırtma işlemine başlanır.

— Sarımsak tohumları toplanıp, nemsiz yerlerde muhafaza edilir.

— Yaprak bitleri, kırmızı örümcek, yeşilkurt, danaburnu, mildiyö ve küllemenin yoğunluk durumuna göre, mücadeleye devam edilir.

Arıcılık

— Kovanların taşınması ve kontrolü yapılır.

— Bal geliş durumu izlenerek, gözlemci kovan her akşamüstü tartılır. İhtiyaç duyulan kovanlara ballık ve çerçeve ilave edilir. Ayrıca; su ihtiyacının sağlanmasına çalışılır.

— Zayıf kovanların birleştirilmesi gerekir.

Büyük Baş Hayvancılık

— Mera ihtiyacın tamamını karşılayacak durumda olduğunda; kısıtlı yemleme uygulanır.

— Sağılan ineklerde meme hastalığına dikkat edilmelidir. Meme, meme başları ve süt sekresyonu sık sık kontrol edilmeli; sağım saatlerinin aynı saatlerde ve eşit aralıklarla yapılmasına çaba gösterilmelidir.

— Hayvanlar ahıra alındığında sabah - akşam iki defa tımar edilir. Ahır temizliği ve dezenfeksiyonu yapılır. 6–8 baş hayvana 20cm.çaplı baca olacak şekilde ahırda havalandırma sağlanır.

— Gebe ineklere septisemi aşısı uygulanır. Gebeliğin son günlerinde olan ineklerin gıdaları sulu, hazmı kolay, yumuşak ve gaz yapmayacak yiyeceklerden düzenlenir.

— Aylık verim ve sağlık kontrolleri yapılarak kartlarına işlenir.

Kümes Hayvancılığı

—Sıcakların artması sebebiyle kümeslerin havalandırma ve ısı sabitlenmesine dikkat edilir.

—Temizlik ve dezenfeksiyon yapılır.

—Boş olan kümeslerde hem mekanik temizlik ve hem de dezenfeksiyon yapılır.

—Kümeslerin girişlerindeki dezenfeksiyonlu ayak düzenekleri devamlı tazelenir.

MEYVECİLİK

Meyveler

a) Toprak işlemesi bazı bölgelerde görülebilir

b) Dikim yoktur.

c) Genel olarak durgun göz aşısı başlar. Meyve seyreltme, su buharlaşmasını önleme amacıyla filiz alma, yaprak yolma ve bazı dalların kesilmesi şeklinde budama yapılır. Sık sık sulama yapılır. Gübre şerbetleri de verilir. Ot alma ve çapalama işleri devam eder.

Bağcılık

a) Bağlarda toprak işlemesi durmuştur.

b) Dikim işleri görülmez.

c) Bağlarda uç alma, filiz alma, yaprak seyreltme, sülük ve bilezik alma, koltuk alma ve hereklere bağlama işleri devam eder. Sulama, çapalama gibi bakım işleri yürütülür.
d) Her türlü bağ hastalık ve zararlıları ile mücadele edilir.

e) Bağlarda üzüm hasadı başlar. Ambalaj ve pazara sevki yanında değerlendirme usullerine de başvurulur. Özellikle kurutmacılık ay sonunda başlar.

FINDIK

—Fındık Filiz Güvesi bulaşık bahçelerde yaprak örneklemesi alınarak larva sayım yapılır ve yoğunluğuna bakılır. (İlaçlama hasattan sonra yapılacaktır).

—Hasat öncesi ot temizliği yapılır.

—Kuraklıktan etkilenen yerlerde sulama yapılır.

Dış Mekân Süs Bitkisi Yetiştiriciliği 

  —Sulama, çapalama, ot alma gibi bakım işleri sürdürülür.

  —Hastalık ve zararlılarla mücadele edilir.

Çim Tarımı

—Ağustos ayında da Temmuz ayında yapılan işler devam ettirilir. Siz tatildeyken bahçeniz bakımsız kalmışsa yapılacak en iyi şey çimlerin boyunu hemen kısaltmaktır. İlk önce hafifçe üst kısımları biçin birkaç gün sonra çimlerinizin boyutunu kısaltmaya başlayın. Ağustos sonlarına doğru ekim işlerine başlaya bilirsiniz. Karasal iklimin hüküm sürdüğü bölgelerde son gübreleme yapılmalıdır.

AĞUSTOS AYINDA YAPILACAK İŞLER

Sanayi Bitkileri

— Pancarda erken söküme başlanır.

— Pancarlarda sulamaya devam edilir.

Hububat

— Hasat, harman işleri tamamlanır.

— Hasat sonu sürümleri yapılır.

Çayır - Mer'a

— Suni meralarda hayvan otlatılmasına izin verilir. (Ancak hayvanlar merayı dejenere edeceğinden, devamlı mera içinde konaklanmasına izin verilmemelidir). Sadece gelip geçici olarak otlatılması sağlanmalıdır.

— Hava koşulları kurak geçtiği takdirde, mümkünse sulama yapılır.

— Biçilen otlar besin değerinin bozulmaması için, usulüne uygun olarak aktarılır veya özel sehpalarda her tarafına eşit oranda solgunluk kazandırılır.

Baklagiller

— Mercimek ve nohut yerleri sürülür.

— Hasat sonu sürümleri yapılır.

Sebzecilik

— Son turfanda domates fideleri şaşırtılır.

— Kabak, kavun ve karpuzlarda telli böcek; biber ve domateslerde yeşilkurt; domateslerde mildiyö mücadelesine devam edilir.

— Yazlık sebzelerin hasadına devam edilir. Bu arada yeşil aksamın canlılığını koruyabilmesi için sulama yapılır ve sulama öncesi az miktarda azotlu gübre verilir.

— Lahana ve karnabahar sebzelerinin ekimi yapılır. Ekimin erken yapıldığı yerlerde ise şaşırtma işlemine başlanır.

— Sarımsak tohumları toplanıp, nemsiz yerlerde muhafaza edilir.

— Yaprak bitleri, kırmızı örümcek, yeşilkurt, danaburnu, mildiyö ve küllemenin yoğunluk durumuna göre, mücadeleye devam edilir.

Arıcılık

— Genellikle bal toplama devresi olduğundan, kovanların genel durumu kontrol altında tutulur.
— Kovanlarda temizlik devam eder. Dolu çerçeveler çıkarılarak yerlerine boşlar konur.

— Kovanlar geceleri sarsılmadan bol çiçekli, florası zengin yerlere nakledilir.

— Arılarda görülecek hastalık ve zararlılarla mücadele edilir.

Büyük Baş Hayvancılık

— Ahır besisi yapılanların dışındaki diğer sığırlarda mera hayvancılığına devam edilir. Gebe ineklerin gebelikleri ilerlediğinde, meralandırılmalarına özen gösterilir. Gerektiği takdirde suni meralardan yararlanılır.

— Theileriosis hastalığına karşı koruyucu aşılama yapılır.

— Bir yaşına gelmiş erkek ve dişi hayvanlara tüberculin uygulanır.

— Günde sekizer saatlik aralarla üç defa sağım yapmaya çalışılır. (Bu yöntem fazla süt verimli sığırlarda kesinlikle uygulanmalıdır. Böyle sığırlar ilave yemler ile beslenmelidir).

— Damızlık boğaların spermaları kontrol edilir.

— 7–8 haftalık buzağılara erken sütten kesim düşünülebilir. Normal olarak 12–16 haftalık oluncaya kadar süt verilir.

Kümes Hayvancılığı

—Kümeslerin serin ve havadar olmasına azami dikkat edilerek, havalandırma sistemleri devamlı izlenir.

—Temizlik ve dezenfeksiyon yapılır.

—Kullanılacak aşı ve ilaç varsa bunlar sularına katılır.

—Kümesin bina, çatı, pencereleri kontrol edilerek bakımları yapılarak, boyası tazelenir.

—Kümeslerin girişlerindeki dezenfeksiyonlu ayak düzenekleri devamlı tazelenir.

MEYVECİLİK

Meyveler

a) Sonbahar dikimi yapılacak bahçelerde toprak hazırlığı yapılır.

b) Dikim yoktur.

c) Meyve bahçesi ve fidanlıklarda sulama, çapa, filiz ve kök piçlerinin temizliği yapılır. Durgun göz aşısı devam eder. Gübre şerbeti verilir.

d) Her türlü meyve hastalık ve zararlılarına karşı mücadele yapılır.

e) Hasat işleri devam eder. Meyveler ambalajlanır. Pazara sevk edilir, kurutulur, konserve yapılır, suları çıkarılır ve çeşitli şekillerde değerlendirilerek saklanır.

Bağcılık

a) Bağlarda uç alma, yaprak toplama, sulama gibi bakım işleri yapılır.

b) Her türlü bağ hastalık ve zararlıları ile mücadele edilir.

c) Hasat, pazarlama ve değerlendirme işleri devam eder.

Fındık

—Hasat öncesi ot temizliği yapılır.

—Olgunlaşan çeşitler öncelikli olmak üzere hasat yapılır.

—Kaliteli bir ürün elde etmek ve aflatoksin oluşumuna sebebiyet vermemek için gerekli tedbirler alınmalıdır.

Aşağıdaki hususlara dikkat etmelisiniz. 

1-Hasat mevsiminden en az 5–10 gün önce fındık bahçelerindeki yabancı otları temizlemelisiniz.

2-Bahçede bulunan ve farklı zamanlarda hasat olgunluğuna gelen, farklı çeşitleri ayrı ayrı  hasat ediniz.

3-Hasatı, yerden ve fındıklar tam olgunlaştıktan sonra yapınız. Çünkü olgunlaşmadan hasat edilen fındıklar hem çabuk bozulacak hem de randımanı düşük olacaktır.

4-Hasat olgunluğuna gelip kendiliğinden yere dökülen fındıkları diğerlerinin de dökülmesini beklemeden toplayınız.

5-Hasat ettiğiniz fındıkları jüt çuvallar içerisinde, aynı gün harmana getiriniz, kesinlikle naylon çuvallar içinde ve sıkışık bir vaziyette bahçede bekletmeyiniz. Çünkü bunun sonucunda küflenme ve çürüme başlar.

6-Harmana getirdiğiniz zuruflu fındıkları büyük yığınlar ve kalın tabaka oluşturacak şekilde yığıp bekletmeyiniz.

7-Zuruflu fındıkları toprakla temas ettirmeyip, yağmurdan koruyunuz. Ancak kızışma olmaması için de fındıkların üzerine örttüğünüz naylon örtüleri, yağmur nedeniyle uzun süre  havasız bırakmayınız.

8-Zuruflu fındıkları; beton harmanlara 15–20 cm kalınlığında serip 4–5 saatte bir çevirerek, güneşte 1–2 gün soldurulduktan sonra patoza veriniz.

9-Fındığı verdiğiniz patozun fındıkları zurufundan tam olarak ayırmasına fakat fındıkkabuğuna zarar vermemesine dikkat ediniz.

10-Zurufundan ayrılmış dane fındıkları; hafif meyilli ve temiz beton harmanda kurutunuz, eğer harmanınız beton değilse fındığınızın toprakla temasını önlemek için jüt tente veya bez kullanınız.

11-En fazla 5 cm kalınlıkta beton veya jüt tente üzerine sererek  kurumaya bıraktığımız dane fındıkları yağmurdan korumak için üzerine örteceğiniz naylon örtüyü direkt fındığın üzerine değil, en az 30–40 cm yükseklikte yaptığınız çardağın üzerine örtmelisiniz.

12-Tam olarak kuruttuğunuz kabuklu dane fındıkların içindeki patozun kırdığı iç fındıklarla yabancı maddeleri seçiniz, çünkü bu maddelerin dayanıklılık süresi az olduğu için küflenecektir.

13-Kuruyan fındıkları iyice soğuduktan sonra, sabah erken veya akşam geç saatte jüt çuvallara doldurunuz. Naylon çuvallara fındık koyulduğunda kızışma yapmakta, bunun sonucunda da küflenen fındıklarda kanser yapıcı etkisi olan aflatoksin maddesi oluşmaktadır ki bu madde hem fındığınızın kalitesini hem de insanların sağlığını etkileyecektir.

14-Kuruyan kabuklu fındığınızı hemen pazara götürmeyecekseniz   temiz, rutubetsiz ve havalandırma özelliğine sahip bir depoda muhafaza ediniz.          

 Fındığınıza göstereceğiniz ilgi ve özenin gelirinizi bir kat daha artıracağını unutmayınız.

Dış Mekân Süs Bitkisi Yetiştiriciliği 

—Sulama, çapalama, ot alma gibi bakım işlerine devam edilir.

—Otsu bitkiler ile özellikle yaprak dökmeyen ağaççıklardan çelik alınır. Viburnum tinus, Nerium, Baxus, Pittosporum, Mahonya, Evonymus vb…

—Kışlık mevsimlik çiçek tohumları ekilmeye başlanır.

—Bitki gelişimleri kontrol edilerek, çiçekleri geçmiş bitkilerin ölü kısımları temizlenir. İstenmeyen kısımlar çıkarılır.

—Durgun göz aşılarına başlanır.

—Sıcaklığın artması ile oluşacak durgun dönem dikkate alınarak büyütme alanlarındaki bitkilerde budama ve repikaj işlemleri yapılır.

—Uygun türler için kalem aşıları yapılır. Aşılı fidanların bakım işlerine devam edilir.

—Kapalı alanlarda (seralarda) nemlendirme yapılır.

Çim Tarımı

—Çim bakımında sonbahar programı Eylül ayında başlar. İlk yapılacak iş çimlerin boylarını sonbahara uygun bir boyuta alçaltmaktır. Solucanlar bu ay içinde aktif duruma gelirler. Bu dönemde ortaya çıkabilecek zararlılar için zirai ilaç bayilerinin tavsiye edeceği ilaçlar kullanılmalıdır. Eylül ayı bütün bölgelerimizde tohum ekmek için en uygun aydır. Eylül ayının birinci yarısında Ege ve Akdeniz Bölgelerinde son gübreleme yapılmalıdır.

EYLÜL AYINDA YAPILACAK İŞLER

Sanayi Bitkileri

— Pancarlarda erken söküme devam edilir.

— Pancarlarda sulama yapılır.

— Mısır hasadı yapılır.

— Ayçiçeği hasadı yapılır.

Hububat

Kışlık ekim için, toprak işlemesi yapılır. 

Toprak örnekleri alınarak analiz ettirilir.

Çayır - Mer'a

— Meralardan, münavebeli otlatmak suretiyle hayvanlar yararlandırılır.

— Meralarda yetişmiş veya yetişmekte olan kofralar, mekanik yöntemlerle ayıklanır.

— Yağışlı havalarda, meraların niteliklerinin bozulmaması için hayvan otlatılmasına müsaade edilmemelidir.
— Biçilen otlar modern yöntemlerle kurutulmalıdır.

Baklagiller

— Fasulye hasadı yapılır.

— Baklagil yerleri sökülür.

Sebzecilik

— Havuç, kışlık yeşil soğan; marul ve turpun fide ve tohumlarının yerlerine ekim ve dikim işleri sürdürülür.
— Hasadı biten sebzelikler temizlenip, kışlık sebzelerin ekimi için toprak hazırlığı yapılır.
— Kışlık için ekilen havuçlarda seyreltme yapılır. Kışlık yetiştirilen sebzelerde ot alma, çapalama ve gerekiyorsa sulama yapılır. Lahana kelebeği mücadelesi yapılır.

Arıcılık

— Bal hasadı yapılır. (Çerçevenin tümünün veya en az 2/3’ünün sıralandığı zaman, bal hasat edilmelidir. Sırlanmış, olgunlaşmamış ballar hasat edilirse, erken kristalize olur veya ekşimeler görülebilir.)
— Sağlam çerçevelerdeki ballar süzülerek, boş petekler yeniden kovanlara verilir. Verilen bu boş petekler işçi arılar tarafından onarılarak, bal bulunabilirse, yeniden doldurulabilir.
— Bal sağımda yağmacılığa meydan vermemek için, çok dikkatli davranmak gerekir.
— Kovanlarda bakım işleri devam eder. Soğuk bölgelerde kovan ağızları daraltırılır. Soğuk başlayan bölgelerde kovanlarda kışlık yem durumları kontrol edilir.

— Çeşitli arı hastalık zararlıları ile mücadele edilir.

Büyük Baş Hayvancılık

— Gebe ineklere iyi bir bakım gösterilmelidir. Doğumlarına 1,5–2 ay kala sığırlar sütten kurutulmaya başlanılmıştır. Doğum locaları ve buzağı bölmeleri yeniden gözden geçirilerek noksanlıklar tamamlanıp, dezenfeksiyonları yapılır.

— Herhangi bir nedenle yavru atımı görüldüğünde, böyle hayvanlar derhal tecrit edilerek, gerekli araştırmalar yapılmalı; bulaşıcı bir hastalık durumunda, etkin önlemler alınmalıdır.
— 4–8 aylık dişi danalara Br. S. 19 aşıları uygulanır.

— Doğumu yaklaşan sığırlara, buzağı septisemi aşısı uygulanır.

— Kış ayları için gerekli gıda ihtiyaçları sağlanır. Silaj çukurları doldurulup, üzerleri tekniğine uygun bir şekilde kapatılıp, kış sezonuna hazır bir duruma getirilir.

— Aylık kayıtlar tutulur.

Kümes Hayvancılığı

—Kümeslerin temizlik ve dezenfeksiyonu yapılır.

—Kullanılacak aşı ve ilaç varsa bunlar sularına katılır.

—Kümeslerin ısınma sistemlerinin bakımları yapılarak kışa hazırlanılır.

—Kümes pencerelerinin telleri kontrol edilerek eksikleri onarılır.

MEYVECİLİK

Meyveler

a) Bazı bölgelerde Sonbahar dikimi amacıyla fidan çukurları açılmaya başlanır. Çekirdekli tohum ekimleri için fidanlıklarda tavlara hazırlanır.

b) Fidan ve ağaç dikimi yoktur.

c) Meyve bahçesi ve fidanlıkta bakım, sulama, çapa işleri yanında bazı bölgelerde durgun göz aşısı devam eder.

d) Meyvelerde gelecek yıl yumurtadan çıkarak hasar yapacak olan zararlılara karşı mücadele devam eder.

e) Meyvelerden bazılarının hasadı bitmiştir. Ancak bazı çeşitli meyvelerin hasadı devam eder. Hasat edilen meyveler ambalajlanır. Pazara sevk edilir. Muhafaza edilir ve değerlendirilir. Yeşil zeytin salamurası amacıyla hasat yapılır.             

Bağcılık

a) Bağlarda sulama, hereklere bağlama gibi bakım işleri devam eder.

b) Çeşitli hastalık ve zararlılarla mücadele yapılır.

c) Üzüm hasadı, pazarlaması ve çeşitli yollarla değerlendirilmesine devam edilir.

Fındık

—Hasattan sonra Fındık Filiz Güvesi için ilaçlama yapılır.

—Yağmur yağıp toprak tavlandıktan sonra gübreleme için toprak örneği alınır.

—Ay sonlarına doğru Mayıs Böceği larvalarına karşı ilaçlı mücadele yapılır.

Dış Mekân Süs Bitkisi Yetiştiriciliği 

—Gölgeyi seven bitkiler dışında diğer gölgelikler kaldırılır.

—Durgun göz aşılarına devam edilir.

—Herdemyeşil bitkilerden çelik alınır.

—Çiçeklenmesi geçmiş ortanca vb gibi bitkiler sert şekilde budanır.

—Aşılı fidanlarda aşı kalemi dışındaki anaç kesimleri yapılır.

—Ot alma, çapalama, sulama vb gibi bakım işlerine devam edilir.

Çim Tarımı

—Çim bakımında sonbahar programı Eylül ayında başlar. İlk yapılacak iş çimlerin boylarını sonbahara uygun bir boyuta alçaltmaktır. Solucanlar bu ay içinde aktif duruma gelirler. Bu dönemde ortaya çıkabilecek zararlılar için zirai ilaç bayilerinin tavsiye edeceği ilaçlar kullanılmalıdır. Eylül ayı bütün bölgelerimizde tohum ekmek için en uygun aydır. Eylül ayının birinci yarısında Ege ve Akdeniz Bölgelerinde son gübreleme yapılmalıdır.

EKİM AYINDA YAPILACAK İŞLER

Sanayi Bitkileri

— Pancarda söküm işleri başlar.

— Hububat ekimi için pancar yerleri sürülerek, ekime hazırlanır.

— Ayçiçeği hasadı yapılır.

— Boşalan tarlalar, hububat ekimi için sürülüp hazırlanır.

Hububat

Kışlık ekimler için toprak hazırlığı yapılır.

Hububat ekimine başlanır.

Analiz sonuçlarına göre gerekli gübreleme yapılır.                                                                                   

Çayır - Mer'a

— Yoncaların son biçimi yapılır.

— Yoncaların kurutulmasında, mütecanisliği sağlamak için rutubet, modern yöntemlerle yok edilir.
— Meralarda flora boşluğu olan veya kofalardan açılan yerlere, yeni mera tohumları ekilerek, takviye edilir.

— Gübre takviyesi yapılır. Tohum yatağı uygun hale getirilir.

— Suni mera oluşturulurken, birbirleriyle rekabet etmeyen, bölgeye adapte olmuş buğdaygil ve baklagil kombinasyonlarından uygun karışımlar hazırlanarak ekilişleri gerçekleştirilir.
— Mera alanlarının eğimi göz önüne alınarak, enaz2 en çok 3 yönde drenaj çukuru açmak suretiyle,taban suyunun drene edilmesi ve bu yolla kök çürüklüğünün önlenmesi sağlanmalıdır.

Baklagiller

— Fasulyenin hasat ve harmanı tamamlanır.

— Baklagil yerlerinin sürümüne devam edilir ve kışlık ekimler için hazırlanır

Sebzecilik

— Bu ayın ikinci yarısından itibaren erken donlar başlayabilir. Bu nedenle, yazlık sebzelerin hasadı bitirilmelidir. Aksi halde, sebzeler don tehlikesiyle karşı karşıya kalabilir.

— Kereviz, ıspanak, lahana, karnabahar, turp ve marulda bakım işlerine devam edilir. Hasada başlanır. İlkbaharda çıkacak olan fındık turpunun tohumları tarlaya ekilir.

— Lahana kelebeği mücadelesine devam edilir.

— Çiftlik gübresi uygulamasına ve toprak işlemesine devam edilir.

Arıcılık

— Arıları kışa hazırlama bakımından ekim ayı çok önemlidir. Bu ayda arılar tam bir kontrolden geçirilir. Ana durumları, yavru durumu, işçi arı durumu ve kışlık bal durumu kontrol edilir.

— Anasız kovanlar birleştirilir.

— İşçi arısı az ve zayıf kovanlar kışı çıkaramayacağı için birleştirilmelidir.

— Mevcut durumu iyi olup, balı noksan olanlar varsa, ballı çerçeve verilir. Yoksa şurupla besleme yapılır. Kışa hazırlanan kovanlarda, yavru çürüklüğü hastalığına karşı koruyucu olarak, yemleme şurubuna teramisin katılır. Mozeraya karşı da koruyucu olarak fumidil-B şuruba katılarak yemleme yapılır.

—Ekim ayı sonlarında, etkili bir varroa mücadelesi yapılmalı ve arılar kışa varroadan temizlenmiş olarak girmelidir.

— Kışa hazırlanan kovanlarda, arıların kaplayabileceği kadar çerçeve kuluçkalıkta bırakılmalı, balı alınmalıdır.

— Arı mevcuduna göre, kovanda 10–20 kg. bal bırakılırsa, kış için yeterli olur.

— Kışa hazırlanan kovanlar yağmurdan korunmalı, uçma delikleri daraltılmalı, yağmur ve rutubetten korunmalıdır.

— Hazırlanan kovanlar kışlanacağı yerde rahatsız edilmemelidir.

Büyük Baş Hayvancılık

— Şap ve yanıkara aşıları yapılır.

— Tüberküloz, paratüberküloz testleri ve brucellosis yönünden serolojik yoklamalar yapılır.

— Çevrede görülen salgın hastalıklara karşı gerekli tedbirler alınır.

— Ay içinde nokra mücadelesi yapılır.

— Genç hayvanlar ile yaşlılar ayrı meralarda otlatılır, ayrı ahırlarda barındırılır.

— Aylık verim kontrolleri yapılarak, kayıtları tutulur.

Kümes Hayvancılığı

—Kümeslerin temizlik ve dezenfeksiyonu yapılır.

—Yakıt alımı yapılır.

—Kullanılacak aşı ve ilaç varsa bunlar sularına katılır.

—Kümeslerin girişlerindeki dezenfeksiyonlu ayak düzenekleri devamlı tazelenir.

MEYVECİLİK

Meyveler

a) Güzlük dikimler için fidan çukurları açılır.

b) Fidanların sökümü, katlanmaları ve bazı bölgelerde dikimleri yapılır. Dikimle birlikte gübre kullanmak gerekir.

c) Bazı bölgelerde durgun göz aşıları bu ayın ilk haftasında devam edebilir. Sulama durdurulur.
d) Gelecek yıl faaliyete geçecek olan haşerelerin yumurta ve krizalitlerini yok etmek amacıyla gerekli mücadele yapılır.

e) Bazı bölgelerde meyvelerin son hasadı ay boyunca devam eder. Meyveler ambalajlanarak muhafaza edilir ve çeşitli yollarla değerlendirilir. Turfanda turunçgillerin zeytinin hasadı başlar.

Bağcılık

a) Bağlarda toprak işlemesi ve bakım işleri durmuştur.

b) Kışı yaprak altlarında ve kovuklarda geçirecek böceklerle yumurtalarına karşı mücadele devam eder.

c) Üzüm hasadı ay ortalarına kadar yapılır. Kurutulma, pekmez, sirke, şıra şeklinde değerlendirme devam eder.

Fındık

—Gübreleme için toprak örneği alınır

—Budama kök ve dip sürgünlerinin temizliği yapılır

—Toprak işleme yapılır.

—Fidan çukuru açılır ve dikim yapılır.

—Mayıs böceği larvalarına karşı ilaçlama yapılır.

—Hayvan gübresi, Kireç veya kükürt uygulaması, fosforlu ve potaslı gübreler tahlil sonrası tavsiye raporuna göre yapılır.

Dış Mekân Süs Bitkisi Yetiştiriciliği 

—Ağustos ayında köklendirmeye alınan çeliklerin sera içinde saksılara dikimleri yapılır.

—Çim tohumlarının ekimi yapılır.

—Bakım işlerine devam edilir.

—Yazlık mevsimlik çiçeklerin tohum kapsülleri toplanır.

—Soğuklardan zarar görecek bitkiler seraya alınır.

Çim Tarımı

—Ekim ayı içinde düzenli biçim sona erer. Çim alanınızın üzerine dökülen yapraklar temizlenmediği takdirde çiminize zarar verir ve solucan probleminin artmasına neden olur. Bunun için alanınızı süpürmeyi ihmal etmeyin. Ekimin birinci yarısında tohum ekim işi sona erer.

KASIM AYINDA YAPILACAK İŞLER

Sanayi Bitkileri

— Pancar sökümüne devam edilir.

— Boşalan tarlaların, hububat ekimi için, hazırlığı yapılır.

— Ayçiçeğinin kaldırıldığı tarlalar, hububat ekimine hazırlanır.

Hububat

— Kışlıkların ekimi için toprak hazırlığına devam edilir.

— Kışlıkların ekimi yapılır.

Çayır - Mer'a

— Meralara kesinlikle hayvan sokulmamalıdır.

— Uygun havalarda, meraların bozulan çitleri yenilenmelidir.

— Çiftlik gübresi ve diğer uygun gübrelerle meraların gübrelenmesi sağlanmalıdır.

— Padoks onarımı ve bakımı yapılmalıdır.

Baklagiller

— Bakla ekimi için toprak hazırlığı yapılır. 

Sebzecilik

— Yazlık sebze yerlerinin çiftlik gübresi ile gübrelenmesine ve toprak işlenmesine devam edilir.

— Elde edilen tohumların kurutulması, ambalaj ve muhafazası yapılır.

— Kışlık sebzelerin bakımına, hasat ve pazarlama işlerine devam edilir.

— Lahana kelebeği, lahana kokulu böceği ve yaprak bitlerine karşı mücadeleye devam edilir.

— Taze soğan ekimi yapılır.

— Örtü altı sera yetiştiriciliğinde, biberlerin bakım işleri ve budaması yapılır. Çapalama ile birlikte, çok hafif boğaz doldurulur. Fungisitlerle uygun doz ve zaman aralığı seçilerek  koruyucu ilaçlama yapılır.

— Çilek dikimi yapılır.

Arıcılık

— Ekim ayında yapılan işler tamamlanır. Zayıf ve anasız arılar birleştirilir.

— Arılar yeteri besin bırakılmış kovanlarda kış uykusuna bırakılır.

Büyük Baş Hayvancılık

— Tohumlama ve tohum hizmetlerine devam edilir.

— Mevsim ve işletme koşullarına göre, yem değişikliğine-hayvan alıştırılarak geçilir.

— Gebeliğin son üç ayında, ananın daha yoğun bir şekilde beslenmesine çalışılır.(İlk aylarda 5 kg, son ayda 10kg süt veriminde verildiği kalite ve miktarında yem verilmeli, yalnız kesif yem miktarı titizlikle dengelenmelidir.)

— Doğum sonrası görülebilecek meme iltihabı ve diğer hastalıklar için, bir önlem olmak üzere, gebe analara antibiyotik kürü uygulanmalı; yemlere mineral karması katılmalıdır.

— Bu ayın ortalarına kadar nokra mücadelesi yapılır. 

Kümes Hayvancılığı

—Havaların soğuması sebebiyle kümeslerin yalıtımları kontrol edilir.

—Temizlik ve dezenfeksiyon yapılır.

—Kümeslerin girişlerindeki dezenfeksiyonlu ayak düzenekleri devamlı tazelenir.

—Yem silolarının kontrolü yapılır.

MEYVECİLİK

Meyveler

a) Bazı bölgelerde fidan çukurları açılmasına devam edilir.

b) Fidan dikiminin tam zamanıdır. Aşılı fidanlar tercih edilmelidir.

c) Özellikle turunçgillerde çeşitli hastalık ve zararlılarla mücadele yapılır..

d) Turunçgiller, muz ve zeytinlerde hasat devam eder. Ambalajlanır ve pazara sevkedilir.

Bağcılık

a) Bağlarda sırık ve herekler toplanır ve gelecek yıla saklanır. Bağlara koyun ve sığır sürüleri salınarak yapraklar yedirilir. Böceklere yuva teşkil eden örtü böylece kaldırılır. Bazı soğuk bölgelerde omcalar toprakla höyük şeklinde örtülür.

b) Bazı sıcak bölgelerde üzüm hasadı ve değerlendirilmesi devam eder.

Fındık

—Budama, kök ve dip sürgünlerinin temizliği yapılır.

—Hayvan gübresi, Kireç veya kükürt uygulaması, fosforlu ve potaslı gübreler tahlil sonrası tavsiye raporuna göre yapılır.

—Toprak işleme (derin) yapılabilir.

—Fidan çukurları açılır ve fidan dikilir.

Dış Mekân Süs Bitkisi Yetiştiriciliği 

—Seralarda bakım işlerine devam edilir.

—Ağaç ve ağaççıkların dikimine başlanılır.

—Üretim alanlarından süs bitkilerinin sökümleri yapılabilir.

—Bitkilerde repikaj (Şaşırtma)yapılabilir. Bu arada kök kesimleri yapılarak yerlerine dikimleri yapılır.

—Çıplak köklü veya topraklı sökümleri yapılan ağaç ve ağaççıklar yeni dikim yerine ulaşıncaya kadar uygun şartlarda muhafaza edilir.

—Herdemyeşil bitkiler bakım ve şekil budamaları yapılır.

Çim Tarımı

—Kasım ayı içerisinde çim alanınızda yapacağınız işlemler oldukça azdır. Bu işlemler alanınızı yapraklardan ve diğer çöplerden temizlemek ve eğer alanınızda solucan varsa ilaçlama yapmaktır. Eğer istenirse alanınızı kıştan korumak için yanmış, elenmiş ve fumige edilmiş çiftlik gübresi serilebilir. Ayrıca Kasım ayında bahçeniz için kullandığınız bütün alet ve makineleri temizleyip kaldırmaya başlayabilirsiniz.

ARALIK AYINDA YAPILACAK İŞLER

Sanayi Bitkileri

— Pancar sökümü tamamlanır.

— Pancar yerleri hububat ekimine hazırlanır.

Hububat

— Kışlık hububat ekimleri tamamlanır. 

Çayır - Mer'a

— Havaların soğuk ve yağışlı olması nedeniyle, meralara asla hayvan sokulmamalıdır.

— Meraların takviyesi için, ekim veya kasım aylarında ekilemeyen tohumlar, bu ay içerisinde, uygun günlerde ekilmelidir

Baklagiller

— Bakla ekimi başlar. 

Sebzecilik

— Hava koşulları uygun giderse, çilek dikiminde geç kalan çiftçiler dikime devam edebilirler.

—Çilek çapasına devam edilir.

— Kışlık sebzelerin hasadına devam edilir.

— Yazlık sebze fideliklerinin yeri hazırlanır. Sıcak yastıkların yerleri belirlenir ve yapılmaları için hazırlıklara başlanır.

— Uygun tav bulunursa, yazlık sebze dikilecek tarlaların derin sürümü yapılır. Çiftlik gübresi ve fosforlu (gerekiyorsa potaslı) gübreler verilir.

— Sera yetiştiriciliği için hazırlıklara başlanır (Toprak hazırlığı, onarım işleri) Elde edilen tohumların kurutulması, ambalaj ve muhafazasına devam edilir.

— Taze soğan ekimi yapılır.

— Örtü altı yetiştiriciliği yapılıyorsa, bakım işlerine devam edilir. Sulaması yapılır. çapa ile birlikte, çok hafif boğaz doldurulur.

— Fungisitlerle koruyucu ilaçlama yapılır.

— Fasulye ve bamyada görülen pirecik zararlısı ile mücadele edilir.

Arıcılık

— Arılar kovanlarda kış dinlenmesine terk edilir.

Büyük Baş Hayvancılık

— Değişen hava durumuna göre, ahır iç sıcaklığı en az 15-20C olacak şekilde, kapı ve pencereler kapatılır. Yataklıklar sık sık değiştirilip, yerine kuru iki kat yataklık serilir.

— Hasta hayvan olursa, tecrit bölmesine alınır. Salgın hastalık görüldüğünde, gerektiği şekilde işlemler yapılır.

— Hayvanların kışlık yem, ot ve yataklık muhafaza yerleri, kar ve yağmur suları girmeyecek şekilde, kapalı tutulur. Bu konuda, gerektiğinde ahır tavanı çatı aralığından faydalanılabilir.

— Damızlık kadronun %10’u kasaplık, %10’u da damızlık olarak satılacak şekilde ayarlanılarak, yeni yetiştirme yılına geçilir.

— Hayvanların yaşama ve verim payları çok iyi hesap edilerek, içinde enerji ve mineral maddeleri içeren kaliteli yemlerle beslenmelidir.

— Yılsonunda mali hesaplar çıkarılır.

Kümes Hayvancılığı

—Temizlik ve dezenfeksiyon yapılır.

—Havalandırma ve ısıtma sistemleri kontrol edilir.

—Kullanılacak aşı ve ilaçlar varsa bunlar sularına katılır.

—Kümeslerin girişlerindeki dezenfeksiyonlu ayak düzenekleri devamlı tazelenir.

MEYVECİLİK

Meyveler

a) Sıcak yerlerde fidan çukurları açılır. Fidanlıklarda fidanlar sökülerek toprakla katlanır.
b)Uygun bölgelerde fidan dikimi devam eder.

c) Uygun havalarda sert çekirdekli meyvelerin budanması yapılabilir. Üşümelere engel olmak için ağaç dipleri höyük şeklinde toprakla doldurulur.

d) Turunçgillerde hastalık ve zararlılara karşı mücadele devam eder.

e) Turunçgiller, muz ve zeytin hasadı yapılır, ambalajlanarak pazara sevk edilir ve değerlendirilir.

Fındık

—Budama, kök ve dip sürgün temizliği yapılır.

—Fidan çukurları açılır ve fidan dikilebilir.

—Hayvan gübresi, Kireç veya kükürt uygulaması, fosforlu ve potaslı gübreler tahlil sonrası tavsiye raporuna göre yapılır.

—Belleme gibi derin toprak işlemesi yapılır.

—Görülmeye başlanan fındık kozalakları toplanarak imha edilir.

Dış Mekân Süs Bitkisi Yetiştiriciliği 

—Kasım ayında yapılan işlemler devam eder.

—Hava şartları sonucu oluşabilecek zararlar için gerekli tedbirler alınmalıdır. (Su baskını, Kar yükü, Rüzgâr vs)

Çim Tarımı

—Aralık ayı yoğun geçen bir bakım döneminden sonra dinlenme zamanıdır. Dikkat edilecek en önemli nokta ıslak veya donmuş çim alana zarar vermekten kaçınmaktır.